Lyon: Guide

Lyon (dawniej Francji, druga co do wielkości Aglomeracja|aglomeracja miejska po Paryżu. Leży w południowo-wschodniej części kraju, nad rzekami Rodanem i Saona|Saoną, w regionie Rodan-Alpy, w departamencie Rodan (departament)|Rodan. Stolica regionu i departamentu.

Według danych na rok 1990 gminę zamieszkiwało 415 487 osób, a gęstość zaludnienia wynosiła 8,679 osób/km2 (wśród 2880 gmin regionu Rodan-Alpy Lyon plasuje się na 1. miejscu pod względem liczby ludności, natomiast pod względem powierzchni na miejscu 68.). Inne dane o ludności: ludność miasta: 453 tys. (1999), ludność aglomeracji miejskiej: 1 648 tys. (1999).

Gospodarka

Rozwinięty jest przemysł chemiczny (zakłady Rhone-Poulenc i Institut Merieux), metalowy, maszynowy, samochodowy (zakłady Renault), elektroniczny, odzieżowy, obuwniczy, spożywczy. Ponadto jest to tradycyjny ośrodek przemysłu jedwabniczego. ważny ośrodek handlowo-finansowy. Siedziba wielkich banków, m.in. Societé Lyonnaise de Banque i Crédit Lyonnais. Znajduje się tu giełda, odbywają się tu wielobranżowe targi międzynarodowe. Lyon to duży węzeł kolejowy i drogowy z międzynarodowym portem lotniczym im. Antoine de Saint-Exupery|Antoine'a de Saint-Exupery'ego (Satolas) i portem rzecznym.

Nauka i kultura

Jest to ośrodek kulturalno-naukowy i turystyczny. Znajdują się tu:
akademia nauk (założona 1700)
INSA de Lyon (Institut National des Sciences Appliquées de Lyon) (jedna z lepszych uczelni technicznych)
Université Jean Moulin
Université Claude Bernard
Université Louis Lumière
Ecole Normale Supérieure (ENS LSH)
Université catholique de Lyon
Ponadto liczne instytuty naukowo-badawcze i muzea (m.in. sztuk pięknych sztuk dekoracyjnych, tkactwa, sztuki orientalnej, historii Lyonu i marionetek) oraz instytucje kulturalne:

opera
teatry
kabarety
kina studyjne
letnie festiwale filmowe i teatralne w plenerze

#top|Na górę strony

Historia

Założony przez Rzymian w 43 p.n.e., z czasem przekształcił się w główny ośrodek prowincji Galia. Ok. 470 miasto zajęte zostało przez Burgundowie|Burgundów, następnie przez Frankowie|Franków (534). W 879 powróciło do Burgundii, w 1032 przyłączone do Cesarstwo niemieckie|cesarstwa niemieckiego.
Prawa miejskie od XIII wieku. Od 1307 Lyon należy do Francji. Okres upadku Lyon przeżywał w średniowieczu, a w XVI wieku rozpoczął się jego ponowny rozwój jako ważnego ośrodka handlowego i finansowego. W 1793, w czasie Wielka Rewolucja Francuska|Rewolucji Francuskiej, w mieście wybuchło powstanie żyrondyści|żyrondystów przeciwko dyktaturze jakobini|jakobinów. W latach 1831 i 1834 miały tu miejsce stłumione krwawo powstania tkaczy.

W Lyonie bracia Lumière zbudowali swój kinematograf, nakręcili pierwszy film i zorganizowali pierwszy pokaz kinowy.

W czasie II wojna światowa|II wojny światowej tutaj mieściła się najważniejsza komórka francuskiego francuski ruch oporu|ruchu oporu, dowodzona przez Jean Moulin|Jeana Moulin.

#top|Na górę strony

Komunikacja

Lyon połączony jest z Paryżem i Marsylia|Marsylią szybką linią kolejową TGV.

W mieście działają 2 koleje szynowo-linowe, 4 linie metro w Lyonie|metra, 2 tramwajowe i kilkadziesiąt linii autobusowych i trolejbusowych. Brak linii nocnych.

#top|Na górę strony

Zabytki i atrakcje turystyczne

Historyczna część Lyonu została wpisana 5 grudnia 1998 przez UNESCO na listę Lista światowego dziedzictwa UNESCO|Światowego Dziedzictwa Kulturowego.

Lyon i okolice cieszą się pokaźną liczbą zabytków z czasów rzymskich. Najwięcej ich zgromadzono w Muzeum Cywilizacji Gallo-Rzymskiej (Le Musée de la Civilisation Gallo-Romaine). Oprócz tego znajdują się tu:
ruiny budowli rzymskich:
amfiteatr, odeon, akwedukty, termy, teatr
antyczne zabytki w pobliskim Vienne i Chaponost

kościoły:
St. Irénée (Ireneusz z Lyonu|św. Ireneusza) z kryptą wczesnochrześcijańską z V wieku
Architektura romańska|romańska bazylika Benedyktyni|benedyktynów St. Martin d'Ainay (XII wiek)
romańsko-XII - XIV wiek) z XIV-wiecznym zegarem astronomicznym
St. Paul (XV wiek)
St. Nizier (XV wiek|XV–XVI wiek|XVI w.)
St. Bruno-les-Chartreux (XVI wiek, wielokrotnie przebudowywany)
Bazylika Najświętszej Maryi Panny (Basilique de Fourvi'ere) z XIX wieku
klasycystyczny zbór protestancki (La Temple) przy Place du Change
ratusz (XVII wiek), liczne zabytkowe domy mieszkalne i pałace.
dzielnica Vieux Lyon (Stare Miasto) z licznymi zabytkami gotyckimi i renesansowymi
secesyjne zabytki w dzielnicach wschodnich (dawny dworzec Brotteaux, kamienice)
muzea
Muzeum Sztuk Pięknych (Musée des Beaux-Arts)
Muzeum Sztuki Współczesnej (Musée d'Art Contemporain)
Muzeum Historyczne Lyonu (Musée Gadagne)
Muzeum Tkactwa (Musée Historiques des Tissus)
Muzeum Sztuk Dekoracyjnych (Musée des Arts Décoratifs)
Muzeum Sztuki Naturalnej (Museum)
Muzeum Braci Lumière (Institut Lumière)
plenerowe Muzeum Tony Garnier|Tony'ego Garnier (Le Musée Urbain Tony Garnier)
Parc de la Tête d'Or z zoo i ogrodem botanicznym

Nową atrakcją turystyczną w aglomeracji jest ukończona w latach 90. XX wieku wietnamską. Mieści się tuż za południowo-zachodnim krańcem Lyonu, w Saite Foy Lès Lyon.

W okresie letnim mieszkańców i turystów przyciąga kąpielisko w podlyońskim Parku Miribel-Jonage oraz ogromny półdziki park Lacroix-Laval na zachód od aglomeracji.

#top|Na górę strony

Związki z Polską

W lyońskiej aglomeracji mieszka kilkutysięczna Polonia, zaś przy kościele Świętej Trójcy (Ste. Trinité) gromadzi się polska parafia katolicyzm|rzymskokatolicka.

Szklana piramida wieńcząca tzw. "Ołówek" (Crayon), czyli charakterystyczny Wieżowiec Crédit Lyonnais w Lyonie, została zaprojektowana przez polskiego architekta Stephane du Chateau|Stefana du Chateau.

Od 1991 roku Lyon jest Miasta partnerskie|miastem partnerskim Łódź|Łodzi.

#top|Na górę strony

Sławni urodzeni w Lyonie

Klaudiusz (cesarz)|cesarz Klaudiusz
Karakalla|cesarz Karakalla
Sydoniusz Apolinary
Piotr Waldo
Joseph Marie Jacquard
André Marie Ampère
Pauline Jaricot
bracia Lumière
Antoine de Saint-Exupéry
Jean Michel Jarre

Miasta partnerskie

Birmingham, Anglia
Saint Louis (Missouri)|Saint Louis, USA
Frankfurt nad Menem, Niemcy
Turyn, Włochy
Guangzhou, ChRL
Beer Szewa, Izrael
Łódź, Polska
Kurytyba, Brazylia

#top|Na górę strony

Bibliografia

Gérard Corneloup, Les itinéraires du Patrimoine Mondial, ISBN 2-908295-49-0, Lyon 2000.
Jacques Lasfargues, François Leyge, Itinéraires gallo-romains dans le Rhône, ISBN 2908291193, Lyon 1997, s. 6-20.

#top|Na górę strony

Linki zewnętrzne

Źródło danych:
(fr., ang., hiszp.)
(fr., ang.)
: Atmosfera i nighlife, zdjecia i video (podcast), informacje praktyczne (Hotele, przeloty, autobusy) do Lyonu. Po francusku.
City Guide

This "Travel Guide" section is drawn from the Wikipedia article "Lyon". We hope you will edit and improve it. It is available under the terms of the GNU Free Documentation License.