Miasto stanowi 4,73% powierzchni powiatu.

Demografia

Według danych z roku 2002, średni dochód na mieszkańca wynosił 1326,32 zł.

Kultura i sztuka

Powiatowa i Miejska Biblioteka Publiczna im. Jana Wiktora

Biblioteka, wraz z 6 filiami, spełnia ważną rolę w życiu kulturalnym miasta. Osiągane przez nią wyniki czytelnicze należą do najwyższych w województwie małopolskim. Ze 140-tysięcznego księgozbioru zawierającego klasykę polską, obcą, literaturę młodzieżową, lektury, opracowania literackie, nowości wydawnicze oraz ponad 11 tys. książek mówionych, 2 tys. płyt, nieomal 1 tys. kaset video, korzysta ponad 15 tys. czytelników. Czytelnia naukowa z bogatym, aktualnym księgozbiorem podręcznym i 78 tytułami prasy udostępnia rocznie ponad 60 tys. książek.

Miejski Dom Kultury

Miejski Dom Kultury prowadzi działalność z zakresu wychowania, edukacji i upowszechniania kultury w mieście. Skupia dzieci, młodzież oraz dorosłych w 24 sekcjach tematycznych. Prowadzone są tu m.in.: zajęcia baletu form nowoczesnych euro dance, break dance, działa klub tańca towarzyskiego, klub seniora, klub fantastyki oraz sekcje: plastyczna, modelarstwa lotniczego, brydża sportowego, szachowa, teatralna. Prowadzony jest kurs wokalno-aktorski, dziecięcy zespół wokalno-taneczny, teatrzyk lalkowy oraz nauka gry na gitarze i perkusji.

Chłopięcy Chór Pueri Cantores Sancti Nicolai

Bochnia to miasto z bogatymi tradycjami artystycznymi. Tu, przy parafii św. Mikołaja działa chór chłopięcy Pueri Cantores Sancti Nicolai, założony w 1987 r. przez ks. Stanisława Adamczyka, laureata nagrody im. Jerzego Kurczewskiego, który oprócz funkcji dyrygenta chóru, prowadzi również emisję głosu, a z którym współpracują: Bożena Wojciechowska (II dyrygent chóru) i Krzysztof Kościółek (akompaniator).

Dziewczęcy Chór Parafialny Puellae Sancti Pauli

Przy parafii św. Pawła Apostoła działa dziewczęcy chór "Puellae Sancti Pauli" założony we wrześniu 1996 r. przez ks. Grzegorza Piekarza. Artystyczne osiągnięcia chóru to m.in.: II miejsce w konkursie kolęd zorganizowanym przez TV Kraków (1999), II miejsce w konkursie kolęd i pastorałek w Myślenicach (2001). Trzykrotnie chór występował na Ogólnopolskim Festiwalu Pieśni Religijnej "Cantate Deo" w Rzeszowie – w 1999 r. zdobył tam wyróżnienie, w 2001 r. zajął II miejsce, a w 2003 r. sięgnął po najwyższe laury zajmując I miejsce.

Kwartet Smyczkowy "ARCO"

Kwartet smyczkowy ARCO powstał w październiku 2000 r., a inicjatorem założenia zespołu był Krzysztof Krawczyk – wiolonczelista kwartetu. Głównym celem zespołu, którego członkowie mieszkają w Bochni, jest propagowanie przebojów muzyki poważnej. Fakt, że w składzie zespołu grają wyłącznie zawodowi muzycy wpływa na wysoki poziom artystyczny. Klasyczny skład kwartetu to: dwoje skrzypiec, altówka i wiolonczela.

Ad Gloriam Deiparae

"Ad Gloriam Deiparae" – Festiwal Pieśni Maryjnej od 12 lat organizuje w pierwszy weekend października przez Parafia pw. Świętego Mikołaja, wpisał się na trwałe w kalendarz kulturalny miasta i pozyskał wierną publiczność. Obecnym dyrektorem festiwalu jest ks. Jerzy Bulsa.

Marek Piekarczyk

W Bochni mieszka i tworzy Marek Piekarczyk znany wokalista rockowy, lider legendarnej grupy TSA z którym wystąpił na około 1000 koncertach w Polsce, USA, Kanadzie, Belgii, Holandii, Czechosłowacji, Rosji, Francji, Finlandii, Litwie, Białorusi, Ukrainie i Niemczech. W roku 1986 rozpoczął współpracę z Jerzym Gruzą i Teatrem Muzycznym w Gdyni, gdzie grał rolę Jezusa w rock - operze "Jesus Christ Super Star". Obecnie jego kolejnym projektem artystycznym jest zespół: "Marek Piekarczyk i Przyjaciele" z którym nagrał nową płytę. Niedawno rektywował grupę TSA. Co rocznie organizuje w pobliskich Proszówkach Rockautostrade.

Stowarzyszenie Nowej Kultury

W mieście działa również Stowarzyszenie Nowej Kultury zawiązane w listopadzie 2001 roku przez studentów Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie, uczniów bocheńskiego I LO i liceum plastycznego w Nowym Wiśniczu.

W Bochni tworzą znakomici artyści - plastycy: Józef Mularczyk, Andrzej Szewczyk, Ryszard Ciećkiewicz, małżeństwo Lucyna i Andrzek Błasiak, tu także rzeźbi w drewnie urocze "świątki" artysta ludowy Stanisław Opaliński. Unikatowe szopki krakowskie tworzy Leszek Jaglarz

Źródło:"http://www.bochnia.pl/" oficjalna strona miasta Bochni.

Historia

Bochnia jest najstarszym miasto| miastem Małopolska| Małopolski. Pierwsza wzmianka w źródłach pisanych o Bochni pochodzi z 1198 r. (przynajmniej od tego czasu wydobywano tutaj sól warzona| sól warzoną), kiedy to łaciński patriarchat Jerozolimy| patriarcha jerozolimski Aimar (łaciński Patriarcha Jerozolimy)| Aymar w piśmie potwierdzał darowanie przez rycerza Mikora Gryfita sól kuchenna| soli z Bochni klasztorowi Ortodoksyjny Zakon Obrońców Bożego Grobu| Bożogrobców z Miechów| Miechowa. Była to sól warzona, uzyskiwana ze źródeł solankowych, których w tych okolicach nie brakowało.

Odkrycie sól kamienna| soli kamiennej (powstanie Kopalnia soli Bochnia| Żupy bocheńskiej) w 1248 r. przez Wierzbięta Gryfitę doprowadziło do nadania Bochni prawa miejskie| praw miejskich 27 lutego 1253 przez Bolesław Wstydliwy| Bolesława Wstydliwego. Miasto Prawo lokacyjne| lokowano na prawo magdeburskie| prawie magdeburskim z przywilejami, które w owym czasie posiadał Wrocław. osada (osiedle)| Osada zostało nazwana Bochnią, a w dokumencie lokacyjnym wymieniono także niemiecką nazwę miasta – Saltzberg, czyli Solna Góra (góra to ówczesna nazwa szybu). Nazwa ta została wymieniona w dokumencie, ponieważ znaczna część mieszkańców ówczesnej Bochni była przybyszami ze Śląska.

Z Bochnią wiąże się legenda o pierścieniu Święta Kinga| Świętej Kingi.

Polski książę| książę krakowsko-sandomierski Bolesław V Wstydliwy| Bolesław poprosił o rękę Węgry| węgierskiej królewny Kingi, ta zwróciła się do swego ojca, aby w wianie nie dawano jej złoto| złota i kosztowności, gdyż niosą za sobą pot i łzy ludzkie. Nie chciała też roju służby, bo ta jest znamieniem pychy. Życzyła sobie tylko jednego skarbu – soli, którą chciała dać swej przyszłej ojczyźnie. Król Węgier podarował jej więc najbogatszą kopalnia| kopalnię Siedmiogród| Siedmiogrodu w Marmarosz. Kinga biorąc ją w posiadanie, wrzuciła do szybu swój zaręczynowy pierścień, zaś w drodze do kraju swego męża zabrała ze sobą doświadczonych górników węgierskich. W Polsce kazała im szukać soli. Gdy ją wreszcie znaleźli, w Bochni, to jak pisze Piotr Skarga (kaznodzieja)| Ksiądz Piotr Skarga, "w pierwszym bałwanie (bryle) soli, który wykopano, pierścień się on jej znalazł, który ujrzawszy Kunegunda i poznawszy, dziękowała Panu Bogu, który dziwy czyni tym, którzy Go miłują".

Rozwój gospodarczy miasta sprzyjał osiedlaniu się kolejnych ludzi, powstawaniu urząd| urzędów, rozwoju handel| handlu (Bochnia leżała na przecięciu się dwóch szlak handlowy| szlaków handlowych – z Europa Zachodnia| Europy Zachodniej na Ruś i z Azja Mniejsza| Azji Mniejszej oraz Węgry| Węgier nad Morze Bałtyckie), a także nadawaniu kolejnych przywilejów miastu (w przywileju Bolesława Wstydliwego Bochnia otrzymała uprawnienia, jakich nie miało żadne miasto w Polsce).

Wiek XIV wiek| XIV to dynamiczny rozwój miasta, głównie za sprawą Kazimierz III Wielki| Kazimierza Wielkiego, któremu przypisuje się największy wkład w rozwój miasta. Za jego czasów powstały ratusz, umocnienia obronne z basztami i czterema bramami, powstał szpital-przytułek dla górnik| górników oraz rozpoczęto budowę okazałej bazylika| bazyliki mniejszej Mikołaj z Miry| św. Mikołaja. Kazimierz Wielki przyczynił się dla Bochni również tym, że dzięki niemu znaleziono nowe rynki zbytu dla bocheńskiej soli. Jako świadectwo zasług Kazimierza dla Bochni w 1870 r. radni miejscy podjęli uchwałę o treści: "Na głównym Rynek (urbanistyka)| rynku Bochni wystawiony ma być pomnik na cześć Króla Polskiego JMĆ Kazimierza III Wielkiego, któren był ojcem i wielkim dobrodziejem miasta Bochni". Pomnik ten – kolumna – stoi na rynku bocheńskim do dziś. O ówczesnej randze miasta świadczy fakt, że jego przedstawiciele wchodzili w skład Sąd Sześciu Miast|Sądu Sześciu Miast - organu zwierzchniego dla całego sądownictwa miejskiego Małopolski.

Kolejne lata to rozwój kulturowy miasta – od XV wiek| XV w. działała w Bochni szkoła miejska. Od XVII w. miasto słynęło także z cudownego obrazu Maria z Nazaretu| maryjnego w kościele Dominikanie| dominikanów, do którego przybywało wielu pielgrzym (religia)| pątników z Małopolski, Śląska, Spisza i Orawa| Orawy. Od 1623 r. działał także klasztor bernardynów.

Druga połowa XVI wiek| XVI w. to początek zmierzchu świetności miasta. Rabunkowa gospodarka złóż solnych, czy drugi pożar miasta z 1561 r. prowadziły do powolnego upadku miasta. Pewna poprawa nastąpiła w okresie administrowania kopalnią przez rodzinę Wielopolskich.

Wiek XVII wiek| XVII to dla Bochni – podobnie jak dla większości miast polskich – okres najazdów Szwedzkich, wielkiej epidemii "morowego powietrza", podpaleń, czy niszczenia urządzeń górniczych.

Szczytowym momentem tych klęsk był okres potop szwedzki| potopu szwedzkiego oraz lata bezpośrednio po nim. W czasie tym miasto było okupowane przez Szwedów (wypartych w 1656), spustoszone przez oddziały Jerzy II Rakoczy|Jerzego Rakoczego (w 1657), a w 1662 miasto niszczyli Kozak| Kozacy. Wskutek tego w 1664 r. w Bochni pozostały 54 domy.

Wiek XVIII wiek| XVIII to okres, w którym miasto upadało coraz bardziej. Podczas wojna północna| wojny północnej, w 1702 r. miasto było i okolice były terem starć August II Mocny| Augusta II Mocnego z Karol XII| Karolem XII, popierającym Stanisław Leszczyński| Stanisława Leszczyńskiego. W tym wieku miasto przeżyło również dwa pożary – w 1709 i 1751 r.

Kolejne lata XVIII wiek| XVIII w. to m.in. zajęcie miasta przez oddziały konfederacja barska| konfederacji barskiej (1768 r.), zajęcie miasta przez wojska Rosja| rosyjskie (1772 r.), czy w końcu zajęcie miasta w wyniku I rozbiór Polski| I rozbioru Polski przez Austria| Austriaków, którzy zarządzali miastem aż do 1918 r.

Austriaccy zaborcy pozmieniali wiele w mieście – najpierw zlikwidowano obydwa klasztory, rozebrano resztki obmurowania bocheńskiego i ratusz. W 1783 r. utworzono jednostkę administracji zaborczej – cyrkuł bocheński, który (po znacznym okrojeniu) stał się w 1867 r. podstawą utworzenia powiatu bocheńskiego.

Przez cały XIX wiek cyrkuł bocheński był terenem licznych działań przeciw zaborcy. Tu zbiegały się nici spisków z lat 30. i 40. tego wieku. Także tutaj, w 1846 r. doszło do rabacja galicyjska|rabacji galicyjskiej, w czasie której miała miejsce rebelia chłopi| chłopów przeciw szlachta| szlachcie. Bochnianie brali też udział w powstaniach: powstanie listopadowe| listopadowym i powstanie styczniowe| styczniowym.

Pomyślny rozwój miasta w tym okresie to głównie założenie Gimnazjum Bocheńskiego w 1817 przez ks. Piusa Riegera. W latach 1822-1826 Bochnia była siedzibą biskupstwa tynieckiego, a także seminarium duchownego.

Jednak prawdziwe odrodzenie się miasta miało miejsce dopiero u schyłku XIX w., w czasie gdy do Bochni sprowadzali się kolejni osadnicy, oraz gdy do miasta zostały włączone obszary podmiejskie oraz kilka okolicznych wsi. Jednym z najważniejszych wydarzeń sprzyjających rozwojowi miasta było niewątpliwie wybudowanie linii kolejowej na trasie Wiedeń – Kraków – Dębica, a w późniejszym okresie także do Lwów| Lwowa. Ponadto w tym czasie założono w Bochni pierwszą biblioteka publiczna| bibliotekę publiczną (1886 r.).

Początek ubiegłego wieku to dla miasta okres m.in. budowy wodociągu, spadku znaczenia kopalni w świetle rozwoju kopalni wschodniogalicyjskich mimo jej restrukturyzacji i unowocześnienia. W 1913 r. powstało pierwsze stałe kino.

Okres dwóch wojen światowych to walka mieszkańców w obronie Rzeczypospolitej. Podczas I wojny światowej stała się ona terenem zmagań Austriaków z Rosjanami, a podczas drugiej Niemcy| Niemców z Rosjanami. Również w czasie II wojna światowa| II wojny światowej doszło do brutalnej likwidacji getto| getta Żydzi (naród)| żydowskiego w 1943 r.

Lata powojenne to okres stopniowego rozwoju miasta. W 1973 r. włączono do granic miasta okoliczne wsie: Kolanów, Chodenice, Dołuszyce, Kurów (dzielnica Bochni)| Kurów i część Brzeźnica (powiat bocheński)| Brzeźnicy, Krzeczów (powiat bocheński)| Krzeczowa, Gorzków (powiat bocheński)| Gorzkowa, Słomka| Słomki i Krzyżanowice (województwo małopolskie)| Krzyżanowic. W 1975 r. w wyniku zmian w podziale administracyjnym kraju zlikwidowano powiat bocheński, a miasto przeszło do nowo utworzonego województwa tarnowskiego (dotychczas miasto należało do województwa krakowskiego). Zaczęły powstawać nowe osiedla – z największym Niepodległości na czele. W 1984 r. zbudowano obwodnicę miasta (trasa E 40). Niemal równocześnie powstały dwie nowe świątynie – św. Pawła na wzgórzu kolanowskim oraz św. Jana Nepomucena w pobliżu osiedla św. Jana.

Ostatnie lata przyniosły miastu ponownie rangę miasta powiatowego, powstało wiele zakładów przemysłowych, wstrzymano wydobycie w Kopalni Soli (kopalnia stała się teraz uzdrowiskiem), zwiększono liczbę linii autobusowych do 13, rozbudowano sieci elektryczne, kanalizacyjne, wodociągowe. Z kopalni w chwili obecnej zostały trzy szyby – Campi, Sutoris i Trinitatis, a miejsca, w których niegdyś były nieistniejące szyby są zaznaczone wózkami górniczymi. Miasto staje się obecnie bardziej nastawione na turystyka| turystykę, niż na przemysł (ekonomia)| przemysł.

W czerwcu 1999 roku na zaproszenie burmistrza Bochnii, Wojciecha Cholewy, Ewa Demarczyk przeniosła do tego miasta swój teatr. Artystka razem ze swoim zespołem kontynuowała działalność w budynku dawnego przedszkola przy ul. Sienkiewicza.
Rok później władze miasta w ramach "Dni Bochni" Stowarzyszenie zorganizowały cykl imprez "Ewa Demarczyk zaprasza do Bochni". Artystce został nadany tytuł "Honorowego Ambasadora Bochni".

W 2001 roku z powodu wysokich kosztów utrzymania obiektu przy ul. Sienkiewicza w Bochni Stowarzyszenie pn. "Teatr Ewy Demarczyk" oddało budynek do dyspozycji miastu.
Rada Gminy Bochnia zorganizowała w opuszczonym budynku instytucję zajmującą się opieką nad dziećmi.

Podział na osiedla